108403 kodu, TÜİK NACE Rev.2.1-Altılı, 2026 [Ulusal Sınıflama] içinde Sos İmalatı (Soya Sosu, Ketçap, Mayonez, Hardal Sosu, Çemen, Mango Sosu Vb.) (Baharat, Sirke Ve Salça Hariç) başlığıyla yer alır. Bu kayıt, 1084 — Baharat, Sos, Sirke Ve Diğer Çeşni Maddelerinin İmalatı sınıfı içinde değerlendirilir ve 10 — Gıda Ürünlerinin İmalatı bölümünün alt iş ayrımına bağlanır.
108403 Kodu Ne Zaman Seçilmeli?
Bu kod ilk bakışta yalnızca resmî başlığı gösterir; ancak pratikte seçim yapılırken faaliyet modelinin gerçekten sos imalatı (soya sosu, ketçap, mayonez, hardal sosu, çemen, mango sosu vb.) (baharat, sirke ve salça hariç) kapsamına girip girmediği ayrıca kontrol edilmelidir. İş akışı daha geniş, karma ya da komşu faaliyetlerle çakışıyorsa yalnızca bu satıra bakmak yeterli olmaz.
Özellikle 1084 sınıfında veya komşu grup/bölüm katmanında birden fazla yakın altılı kod bulunabildiği için, kullanıcı önce sınıf mantığını, sonra sözlük terimlerini, en sonunda da MERSİS veya vergi sürecinde kullanılacak gerçek faaliyet tanımını eşleştirmelidir.
108403 Kodunun Resmî Bilgi Kartı
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kod | 108403 |
| Resmî gösterim | 10.84.03 |
| Resmî tanım | Sos İmalatı (Soya Sosu, Ketçap, Mayonez, Hardal Sosu, Çemen, Mango Sosu Vb.) (Baharat, Sirke Ve Salça Hariç) |
| İngilizce karşılık | Manufacture of sauce (soy sauce, ketchup, mayonnaise, mustard sauce, fenugreek, mango sauce, etc.) (excluding spices, vinegar and tomato paste) |
| Kısım | C — İmalat |
| Bölüm | 10 — Gıda Ürünlerinin İmalatı |
| Grup | 108 — Diğer Gıda Maddelerinin İmalatı |
| Sınıf | 1084 — Baharat, Sos, Sirke Ve Diğer Çeşni Maddelerinin İmalatı |
| Sözlük terimi sayısı | 12 |
| Meslek kolu | Çeşitli Gıdaların İmalatı |
| Meslek eşleşmesi sayısı | 1 |
| Kaynak sürümü | TÜİK 2026 + GİB sözlük + Ticaret |
| Sürüm yılı | 2026 |
Yeniden Kontrol Gerektiren Durumlar
- Faaliyet adı ile fiili iş akışı tam örtüşmüyorsa
- Aynı 1084 sınıfı içinde veya komşu grup/bölümde birden fazla yakın kod görünüyorsa
- Kod MERSİS, vergi, SGK, ruhsat veya tehlike sınıfı sürecinde resmî başvuruda kullanılacaksa
Önceki Sürümden Geçiş Bilgisi
| Önceki sürüm kodu | Önceki sürüm başlığı | 2026 durumu | Araç |
|---|---|---|---|
| 10.84.03 | Sos İmalatı (Soya Sosu, Ketçap, Mayonez, Hardal Sosu, Çemen, Mango Sosu Vb.) (Baharat, Sirke Ve Salça Hariç) | Aynı kodla devam ediyor | Geçiş tablosu |
MERSİS, SGK ve İSG Sürecinde Kullanımı
- MERSİS ve şirket kuruluşu tarafında bu kayıt Sos İmalatı (Soya Sosu, Ketçap, Mayonez, Hardal Sosu, Çemen, Mango Sosu Vb.) (Baharat, Sirke Ve Salça Hariç) başlığıyla okunur; işlem öncesi resmî ekran ve kurum açıklaması ayrıca kontrol edilmelidir.
- ÇSGB İSGGM SSS’ye göre SGK/İSG mantığında önce 1084 dört haneli katman okunur, sonra bu sayfadaki altılı kayıt ile fiili iş eşleştirilir.
- SGK tescil değişikliği veya İSG-KATİP güncellemesi gerekiyorsa son başvuru kurumsal kayıt üzerinden yapılmalıdır.
GİB Sözlüğünde Eşleşen Terimler
- Sos Ve Çeşni İmalatı
- Gıda Tuzu Elde Etmek Amacıyla Tuzun İşlenmesi, Örneğin; İyotlu Tuz
- Hazır Hardal Sosu İmalatı
- Domates Ketçabı Ve Diğer Domates Sosları İmalatı
- Mango Sosu İmalatı
- Acı Biber Sosu İmalatı
- Diğer Sosların İmalatı
- Sosların İmalatı (Soya Sosu, Ketçap, Mayonez, Hardal Sosu, Çemen, Vb.) (Baharat, Sirke Ve Salça Hariç)
- Mayonez Ve Diğer Emülsiyon Edilen Soslar İmalatı
- Tuzun Yemeklik Tuza Dönüştürülmesi, Örn. İyotlu Tuz
- Hardal Sosu, Lezzet Vericiler Ve Diğer Sosların İmalatı
- Soslar Ve Müstahzarlar İle Lezzet Verici Karışımların İmalatı
Ticaret Bakanlığı çapraz referansları
- Gıda, Tarım / Çeşitli Gıdaların İmalatı (D.08)
Aynı meslek kümesinde görülen diğer aday kodlar
- NACE 108604 — Homojenize Gıda Müstahzarları Ve Diyetetik Gıdaların İmalatı
- NACE 103102 — Patates Cipsi, Patates Çerezi, Patates Unu Ve Kaba Unlarının İmalatı
- NACE 103901 — Sebze Ve Meyve Konservesi İmalatı (Salça, Domates Püresi Dahil, Patatesten Olanlar Hariç)
- NACE 103902 — Kavrulmuş, Tuzlanmış Vb. Şekilde İşlem Görmüş Sert Kabuklu Yemişler İle Bu Meyvelerin Püre Ve Ezmelerinin İmalatı (Pişirilerek Yapılanlar)
- NACE 103903 — Meyve Ve Sebzelerden Jöle, Pekmez, Marmelat, Reçel Vb. İmalatı (Pestil İmalatı Dahil)
- NACE 103904 — Tuzlu Su, Sirke, Sirkeli Su, Yağ Veya Diğer Koruyucu Çözeltilerle Korunarak Saklanan Sebze Ve Meyvelerin İmalatı (Turşu, Salamura Yaprak, Sofralık Zeytin Vb. Dahil)
Benzer ve Komşu Kodlarla Karşılaştırma
| Yakın kod | Resmî başlık | Ne zaman tekrar bakılır? | Araç |
|---|---|---|---|
| NACE 108401 | Baharat İmalatı (Karabiber, Kırmızı Toz/Pul Biber, Hardal Unu, Tarçın, Yenibahar, Damla Sakızı, Baharat Karışımları Vb.) (İşlenmiş) | Bu sayfadaki odak sos imalatı (soya sosu, ketçap, mayonez, hardal sosu, çemen, mango sosu vb.) (baharat, sirke ve salça hariç) iken alternatif kayıt aynı sınıf içinde baharat imalatı (karabiber, kırmızı toz/pul biber, hardal unu, tarçın, yenibahar, damla sakızı, baharat karışımları vb.) (işlenmiş) olarak görünür. Fiili faaliyet bu başlığa kayıyorsa bu kod da ayrıca kontrol edilmelidir. | Karşılaştır |
| NACE 108402 | Sirke Ve Sirke İkamelerinin İmalatı | Bu sayfadaki odak sos imalatı (soya sosu, ketçap, mayonez, hardal sosu, çemen, mango sosu vb.) (baharat, sirke ve salça hariç) iken alternatif kayıt aynı sınıf içinde sirke ve sirke ikamelerinin imalatı olarak görünür. Fiili faaliyet bu başlığa kayıyorsa bu kod da ayrıca kontrol edilmelidir. | Karşılaştır |
| NACE 108405 | Gıda Tuzu İmalatı | Bu sayfadaki odak sos imalatı (soya sosu, ketçap, mayonez, hardal sosu, çemen, mango sosu vb.) (baharat, sirke ve salça hariç) iken alternatif kayıt aynı sınıf içinde gıda tuzu imalatı olarak görünür. Fiili faaliyet bu başlığa kayıyorsa bu kod da ayrıca kontrol edilmelidir. | Karşılaştır |
Hızlı karşılaştır
Yakın hiyerarşi
Kaynaklar ve Güvenilirlik Notu
- Veri kaynağı: TÜİK NACE Rev.2.1-Altılı, 2026 canlı sınıflama listesi
- Yardımcı katman: GİB 2026 NACE sözlüğü
- Çapraz kontrol: Ticaret Bakanlığı esnaf ve sanatkâr NACE listesi
- İSG/SGK mantığı: ÇSGB İSGGM SSS ve SGK e-Bildirge duyuruları
- Bu sayfa bağımsız bir bilgilendirme katmanıdır; resmî kurum portalı değildir.
- Vergi, MERSİS, SGK, ruhsat, tehlike sınıfı ve benzeri yüksek riskli işlemlerde son kararı her zaman resmî kaynakla doğrulayın.
Bu NACE kodu kimler için uygun?
Resmî meslek listesinde bu kodla birlikte görünen başlıklar:
Kaynak: Ticaret Bakanlığı esnaf ve sanatkâr NACE listesi, 2026
Aynı Sınıftaki Diğer Faaliyet Kodları
108403 Hakkında Sık Sorulan Sorular
108403 kodu hangi durumda ilk aday olur?
Fiili iş doğrudan sos i̇malatı (soya sosu, ketçap, mayonez, hardal sosu, çemen, mango sosu vb.) (baharat, sirke ve salça hariç) ise bu kod ilk adaylardan biridir. Ancak danışmanlık, destek ya da platform işletimi ağır basıyorsa komşu kayıtlar da kontrol edilmelidir.
108403 ile aynı sınıftaki komşu kayıtlar neden açılmalı?
Benzer başlıklarda karar çoğu zaman sınıfın içindeki yakın kodlarda gizlidir. Aynı sınıf kayıtlarını açmak, yanlış seçim riskini düşürür.
Sözlük terimleri bu kod için ne gösterir?
Bu kodda sözlük tarafında Sos Ve Çeşni İmalatı, Gıda Tuzu Elde Etmek Amacıyla Tuzun İşlenmesi, Örneğin; İyotlu Tuz, Hazır Hardal Sosu İmalatı öne çıkar. Kullanıcılar çoğu zaman aynı işi farklı isimlerle arar.
Bu kodun Ticaret Bakanlığı karşılığı var mı?
Evet, çapraz referanslarda bu kayıtla birlikte görünen meslek başlıkları bulunur. Bunlar bağlayıcı sınıflama değil, ama arama ve yorumlama için güçlü bir ipucudur.
Geçiş tablosu bu kod için ne söylüyor?
Geçiş tarafında 1 görünür satır bulundu. Bu, kodun önceki sürümle ilişkisini kontrol etmek için ayrı bir pencere açar.
108403 kodu hangi meslek örnekleriyle birlikte anılıyor?
Öne çıkan örnekler arasında Çeşitli Gıdaların İmalatı yer alır. Bunlar, kodun saha kullanımını daha okunur hale getirir.